Uniwersał Poboru 1564
78 zł
🔒 Sprzedaż wstrzymana do 1 września 2026
Chcesz kupić „Uniwersał Poboru 1564”? Zostaw e-mail, powiadomimy Cię w dniu otwarcia.
Opis
Zapraszam do zakupu siedemnastowiecznej karty z polskiego starodruku prawniczego:
(Constitvcye Seymv Warszawskiego Roku 1564)
Dwie strony (1 karta)
Oryginalna karta licząca ponad czterysta lat!
Język polski, treść prawnicza – prawo uchwalone na Sejmie w 1601 roku. Wymiary Karty 28,5 x 19 cm. Do starodruku dołączony będzie Certyfikat Autentyczności z pieczątką mojego Antykwariatu.
Karta pochodzi z 17-wiecznego dzieła, wydanego w 1616 roku: „Statuta y Przywileie Walnych Seymiech Koronnych od Roku Pańskiego 1550 aż do roku 1616 uchwalone. Kraków 1616, w drukarni A. Piotrkowczyka”
Ciekawy pomysł na prezent dla prawnika, lub na ozdobę biura czy kancelarii. Istnieje możliwość dokupienia passepartout do karty za dopłatą +15zł
Uniwersał Poborowy z 1564 roku: Machina Podatkowa Dawnej Polski
Prezentowane karty to oryginalny, renesansowy druk Uniwersału Poborowego Sejmu Warszawskiego z 1564 roku (za panowania króla Zygmunta II Augusta). To wyjątkowy dokument administracyjno-prawny, który bezlitośnie obnaża kulisy funkcjonowania państwowego skarbca oraz przygotowań wojennych dawnej Polski.
Na karcie widzimy drobiazgową, imienną listę poborców wyznaczonych do ściągania podatków w poszczególnych województwach, ziemiach i powiatach Korony (m.in. w krakowskim, sandomierskim, radomskim, mazowieckim czy podolskim). Tekst rzuca światło na ówczesną rzeczywistość: odgórne znoszenie dawnych ulg podatkowych, instrukcje kontrolowania karczm i młynów, aż po finansowanie stacjonującego na kresach wojska obrony potocznej oraz spłatę długów zaciągniętych u lwowskich kupców. Całość spisana jest piękną, staropolską polszczyzną, przeplataną łacińskimi terminami urzędowymi.
Wybrane Cytaty
Poniższe fragmenty idealnie oddają surowy, urzędowy ton epoki oraz determinację państwa w egzekwowaniu należności:
1. O bezwzględności poboru i zawieszeniu ulg podatkowych:
„(…) vbythkie wolnośći wyswobodzenia od Szosow abo od Czopowego / komukolwiek są nádáne / á ktorym iuż cztery Látá wyszły / te vwszystkie podnieśiemy y oddalamy ná ten Rok : á ku zápláćie vwszystkich tych Podátkow powinne bydź náyduiemy : ieśliby ktorzy vpornie chcieli śie iákiemi wolnośćiámi bronić / ku zapłáćie máią bydź vrzednie przymuszeni (…)”
2. O kontrolowaniu lokalnych biznesów i wydawaniu pokwitowań:
„Item. Poborcenie też vwszystkie Wśi porządkiem wedle Páráfiey Reiestrowáć máią : tákże też Kárczmy / Mlyny / y vwszelákie inne Podátki / ktore bedą wybieráć z pilnośćią / kázda rzecz osobno pisząc / ile czego od kogo wezmą. A Quietácye pod Pieczęcią / y podpiśániem swym dáwáć káżdemu máią.”
Ciekawostka z tekstu:
Na str 76 (w ostatnim akapicie) znajduje się interesujący wątek finansowy: poborcy mają z zebranych pieniędzy w pierwszej kolejności spłacić połowę długu, który państwo zaciągnęło u lwowskich mieszczan i kupców – mowa tam konkretnie o niejakim „Zybultowie Worclowie” (Sybilli Wortel?) i „Wolfie Scholcu starym” (słynny lwowski patrycjusz Wolf Scholz), którym żołnierze byli winni okrągły tysiąc złotych polskich za dostarczone towary.





