Zakres fragmentu: Psalm 18:1 – 21:5 (według numeracji łacińskiej: XVIII–XXI)

Od hymnu stworzenia po krzyk opuszczenia: Duchowa panorama Psałterza

Te dwie strony z szesnastowiecznej edycji Biblii Jakuba Wujka (1599) to zestawienie czterech psalmów o fundamentalnym znaczeniu dla zachodniej duchowości. Tekst, ułożony w dwóch kolumnach z obszernym aparatem marginalnym, prowadzi od radosnej kontemplacji wszechświata po najgłębszą otchłań cierpienia.

Strona 565 otwiera się jednym z najpiękniejszych tekstów poetyckich Biblii – Psalmem 18, w którym niebiosa stają się niemymi świadkami chwały Stwórcy, a słońce wychodzi ze swego przybytku „iako oblubieniec”. Zaraz po nim następuje Psalm 19, będący ufną modlitwą o zwycięstwo i ratunek dla króla w dniu utrapienia. Na odwrocie karty (strona 566) odnajdujemy Psalm 20, celebrujący Boże błogosławieństwo nad monarchą, oraz początek wstrząsającego Psalmu 21. Ten ostatni, znany jako psalm mesjański, rozpoczyna się od dramatycznego pytania o Boże opuszczenie, które stało się jednym z siedmiu ostatnich słów Chrystusa na krzyżu. Karta ta, dzięki gęstemu układowi tekstu i bogatym przypisom, stanowi wyjątkowy przykład szesnastowiecznej egzegezy.

Wierny zapis tekstu z karty:

1. Hymn o chwale stworzenia

„NIEbiosá rozpowiadáią chwałę Bożą / á dziełá rąk Iego oznaymuie twierdzenie. Dzień dniowi opowiedá słowo : á noc nocy okazuie znáiomość.”

Psalm 18, wersety 2–3

2. O doskonałości prawa Pańskiego

„Zakon PANSKI niepokalány náwrácáiący dusze : świádectwo PANSKIE wierné / dáiącé mądrość málutkim. Spráwiedliwośći PANSKIE práwé / weselącé sercá : przykázánié PANSKIE iásné / oświécáiącé oczy.”

Psalm 18, wersety 8–9

3. Modlitwa o ratunek dla króla

„NIEchay cie wysłucha PAN w dzień utrapienia : niechay cie obroni imie Bogá Jákóbowego. Niechay ześle pomoc z świątnice : á z Syonu niechay cie broni.”

Psalm 19, wersety 2–3

4. O triumfie i darach dla monarchy

„PANIE w mocy Twoiéy rozweseli sie Król : á w zbawieniu Twoim rozraduie sie wielce. Żądánié sercá iego dáłeś mu : á w woli vst iego nie omyliłeś go.”

Psalm 20, wersety 2–3

5. Krzyk opuszczenia (Proroctwo mesjańskie)

„BOże Boże móy wéyźry na mię : czemuś mię opuśćił? dáleko od zbawienia mego słowá grzéchów moich. Boże móy bede wołał we dnie / á nie wysłuchasz : y w nocy á nie tu głupstwu mnie.”

Psalm 21, wersety 2–3