Opis

Maurice Dekobra, Gdy będziesz kurtyzaną… (Tu seras courtisane). Podręcznik dla początkujących dam kameljowych. Kraków – Warszawa, Wydawnictwo Panteon [ok. 1927].

Poradnik zawodowy dla kurtyzan, napisany z kamienną twarzą przez jednego z najpoczytniejszych pisarzy międzywojnia. Maurice Dekobra, autor „Madonny sleepingów”, tłumaczony na kilkadziesiąt języków, uchodził w latach 20. za pisarza wywrotowego, a ta książeczka dobrze pokazuje dlaczego. Podtytuł, odwołujący się do „Damy kameliowej” Dumasa, zapowiada ton całości: to satyra na obyczaje, pieniądze i małżeństwo, przebrana za rzeczowy podręcznik.

Już we wstępie, zatytułowanym „Gdybym był kurtyzaną…”, autor wyznaje, że spośród wszystkich szalonych zajęć nowoczesnego świata najchętniej wybrałby właśnie sprzedawanie miłości, i przywołuje „Pochwałę głupoty” Erazma. O swoich czasach pisze krótko:

„Ludzie wyrachowani tańczą, a tancerze rachują.”

Dalej kolejne rozdziały praktyczne: jak wybrać służącą, gdzie spędzać lato (plaża familijna czy kosmopolityczne uzdrowisko), dlaczego miłość kurtyzany musi być opłacona i co sądzić o trójkącie małżeńskim. Rady podaje z powagą przewodnika, ale co chwilę puszcza oko do czytelnika. Uboga kurtyzana musi zadowolić się posługaczką, a ta, jak czytamy, bywa nie warta swojej pensji:

„Jej miotła opieszała. Jej ścierka niedbała, a szczotka kapryśna.”

Zmyślony ekonomista „p. Szymon Genital” przedstawia tabelę pośredników w sprawach miłosnych z procentami przypisanymi damom w okresie przekwitania, niedbałym mężom i wolnomyślnym powieściopisarzom. W rozdziale o trójkącie małżeńskim Dekobra przypisuje Konfucjuszowi pogląd, że najgorszą torturą dla mężczyzny i kobiety na bezludnej wyspie byłoby wieczne życie we dwoje, bez pomocy trzeciej osoby. Nad wszystkim unosi się jedna zasada, którą według autora kurtyzana powinna kazać wyryć złotymi literami na łóżku:

„Mężczyźni są głupcami.”

Tekst drukowany pisownią sprzed reformy 1936 roku („Apologja”, „złotemi”, „niema”).

Format 20 × 13 cm. Stron 129. Okładka oryginalna, kartonowa, z tytułem na grzbiecie; przybrudzona, z plamkami. Stan kart dobry/dobry-, część kart poluzowana.