Biblia Leopolity 1577 – Memorare novissima – pamiętaj o rzeczach ostatecznych
„Kto go znajdzie, znajdzie skarb" – Syrach o przyjaźni i mądrości149 zł
Na stanie
Opis
BIBLIA LEOPOLITY 1577, karta 416
Zakres fragmentu: Księga Jezusa Syracha 6:11 – 8:8 (numeracja rozdziałów i wersetów według karty, zgodna z Wulgatą)
Na tej karcie stoją dwa zdania, które od wieków żyją własnym życiem. Pierwsze mówi, że kto znalazł wiernego przyjaciela, znalazł skarb. Drugie każe we wszystkich sprawach pamiętać o swoich rzeczach ostatecznych, a nigdy się nie zgrzeszy. W łacinie Wulgaty brzmi ono „memorare novissima tua et in aeternum non peccabis” i trafiało jako napis na portale kościołów.
Strona pierwsza zaczyna się od przyjaźni. Syrach jest tu ostrożny: od wrogów trzymaj się z daleka, ale i przyjaciół obserwuj, bo wielu jest nimi tylko na dobre czasy. Wierny przyjaciel to jednak mocna obrona i lekarstwo życia, a żadna ilość złota i srebra nie równa się jego wierności. Potem autor zwraca się do syna i mówi o mądrości. Trzeba ją zdobywać od młodości aż do siwych włosów, cierpliwie jak rolnik, który orze, sieje i czeka na plon. Mądrość zakłada człowiekowi pęta i łańcuch na szyję, ale z czasem te same okowy stają się ochroną, a jej więzy zamieniają się w szatę chwały i koronę radości. Jest też rada szczególnie żywa: jeśli zobaczysz mądrego człowieka, nie zaśpij do niego, a niech twoja stopa wyciera próg jego drzwi.
Rozdział 7 to zbiór krótkich przestróg, z których każda mogłaby wisieć na ścianie. Nie siej zła w bruzdy niesprawiedliwości, bo zbierzesz siedmiokrotnie. Nie zabiegaj u króla o urząd i nie chciej być sędzią, jeśli nie masz siły stawić czoła możnym. Nie myśl, że Bóg spojrzy przychylnie tylko na wielkość twoich darów. Nie gardź pracą na roli, bo stworzył ją Najwyższy. Dalej płyną rady domowe: szanuj dobrą żonę, bo jej skromność jest więcej warta niż złoto, traktuj rozumnego sługę jak własną duszę, pilnuj córek, a synów ćwicz od dziecka. Wśród nich znajduje się piękne przypomnienie o rodzicach: pamiętaj, że bez nich nie przyszedłbyś na świat, i oddawaj im to, co oni dali tobie. Rozdział zamyka wezwanie, by nie wstydzić się odwiedzać chorych, towarzyszyć płaczącym i pamiętać o rzeczach ostatecznych.
Początek rozdziału 8 uczy ostrożności wobec silniejszych. Nie spieraj się z możnym, bo wpadniesz w jego ręce, nie kłóć się z bogatym, bo złoto przekupiło już wielu, aż po serca królów. Nie dokładaj drew do ognia gadatliwego człowieka. Karta kończy się apelem o szacunek dla starości, bo wszyscy do niej zmierzamy.
Wierny zapis tekstu z karty:
Wierny przyjaciel (Kluczowy werset)
„Przyiaćiel wierny iest obroná mocna/ á kto go naydźie/ naydźie skarb.” (Rozdział 6, werset 14)
Pamiętaj o rzeczach ostatecznych
„We wszytkich spráwách swych pámiętay ná ostátnie rzeczy twoie/ á ná wieki nie zgrzeszysz.” (Rozdział 7, werset 40)
O rodzicach
„Pámiętay żebyś sie był nienárodźił/ by nie oni: á oddaway im/ iáko oni tobie.” (Rozdział 7, werset 30)
Próg mądrego
„A ieśli vyźrzysz mądrego/ niezáśypiay do niego/ á progi drzwi iego/ niech trze nogá twoiá.” (Rozdział 6, werset 36)






